Nederlands drugsbeleid ontspoort

Columns

Geschreven door Filip Verhoest

zaterdag, 15 november 2008 12:59

BRUSSEL - Het Nederlandse drugsbeleid is volledig ontspoord. De teelt van cannabis voor de fameuze coffeeshops zit in handen van criminele organisaties, die door een gebrek aan samenwerking van politie en justitie vrij spel hebben.

In opdracht van de Europese regio Maas-Rijn legden de criminologen Brice De Ruyver en zijn Nederlandse collega Cyrille Fijnaut hun oor te luisteren bij burgemeesters, procureurs en politiechefs uit het drielandengebied. Hun conclusies komen hard aan en zullen tot in Den Haag en Brussel weerklinken: het Nederlandse softdrugsbeleid is onbeheersbaar geworden. Alleen een intensieve Europese samenwerking kan het tij keren.

Nederland zit lelijk in de knoei met de coffeeshops. Twee grensgemeenten, Bergen op Zoom en Roosendaal, hebben net beslist de verkoop van cannabis via coffeeshops niet langer toe te staan. Andere gemeenten vragen zich vertwijfeld af of ze dezelfde weg niet moeten opgaan. De partij van premier Jan Peter Balkenende, het christen-democratische CDA, stelt zelfs het Nederlandse gedoogbeleid ter discussie. Halen de coffeeshops het jaar 2010?

De groeiende weerstand tegen de coffeeshops verbaast de criminologen Fijnaut en De Ruyver niet. 'Een aantal coffeeshops is uitgegroeid tot verbinding par excellence tussen de gewone gebruiker en de zware (georganiseerde) misdaad', schrijven ze in hun rapport voor de Euregio Maas-Rijn. Hoe is het zo ver kunnen komen?

'Het Nederlandse coffeeshopbeleid is ten prooi gevallen aan een ontstellend gebrek aan consequentie', zegt Brice De Ruyver. 'Gebruikers kunnen er via de voordeur een kleine hoeveelheid cannabis halen, maar niemand let op de achterdeur. Wie bevoorraadt de coffeeshops? Die vraag heeft men nooit willen beantwoorden en nu is de situatie onbeheersbaar.'

Elke dag vinden we daar in de krant voorbeelden van, zegt De Ruyver. In Eindhoven heeft de politie op de zolder van een coffeeshop maar liefst 250 kilogram cannabis ontdekt, terwijl een coffeeshop maar een handelsvoorraad van 500 gram mag hebben. Dat is telkens maximum vijf gram voor honderd gebruikers. Het aantal klanten dat dagelijks een coffeeshop bezoekt, bedraagt nochtans het tien- of twintigvoud van honderd.

De duizenden drugstoeristen, vooral Belgen en Fransen, veroorzaken overlast en trekken illegale drugsdealers aan, die ook andere drugs als cocaïne en heroïne aan de man proberen te brengen. Op de koop toe is de cannabiskweek en -distributie in handen van de georganiseerde misdaad gevallen. 'Nederland is niet het enige land waar de drugsbusiness floreert. We moeten de giftige pijlen niet alleen op Nederland richten', staat in het rapport. 'Maar Nederland moet zijn bijzondere rol in de Europese drugsmarkt wel kritisch onder ogen willen zien.'

Met criminele bendes die de coffeeshops gebruiken om hun misdaadgeld wit te wassen, die gewelddadige overvallen op concurrenten plegen en zich ook aan afpersing, wapenhandel en zelfs mensenhandel schuldig maken, is de situatie in Nederland niet meer beheersbaar, besluiten Fijnaut en De Ruyver. 'Aan de ene kant is Nederland een grootschalige producent van cannabis ('nederwiet') en synthetische drugs (zoals xtc, red.). Aan de andere kant is Nederland een belangrijk distributeur van cocaïne, heroïne en hasjiesj in eigen land en in de omringende landen.'

Het gevolg is dat 'de geloofwaardigheid van het Nederlandse drugsbeleid tot op het bot is ondermijnd, zeker in het buitenland'.

Toegepast op de Euregio Maas-Rijn is volgens de onderzoekers vooral het gebied van Limburg-Zuid in een penibele situatie verzeild geraakt. 'De manier waarop een belangrijk deel van de hennepteelt in de drie landsdelen door criminele groepen wordt georganiseerd, is een probleem van de eerste orde.

De criminologen pleiten voor een realistische aanpak (zie inzet). Door het aantal coffeeshops te verminderen zal ook de toevloed van drugstoeristen afnemen. De Ruyver: 'Er moet daarnaast een strikte en consequente controle op de verkooppunten komen. Leveren de coffeeshops niet aan minderjarigen? Is hun voorraad beperkt tot 500 gram? Maar de overheid moet vooral de achterdeur van coffeeshops in de gaten houden en weten wie de leveranciers zijn.'

Op meer dan een beheersing van de situatie moeten we volgens Fijnaut en De Ruyver niet rekenen. 'De wereld is vergeven van grote hoeveelheden natuurlijke en synthetische drugs en alle pogingen om de productie, handel en distributie van drugs aan banden te leggen, kan slechts een beperkt resultaat hebben', klinkt het ontnuchterend.

Terzelfder tijd willen de criminologen niet van een legalisering van de cannabisteelt horen. Niet alleen laten de verdragen van de Verenigde Naties dat niet toe. Er bestaat vooral geen draagvlak voor, niet bij de bevolking en niet in de politiek.

Bron: De Standaard door: Filip Verhoest

Reacties

Toevoegen

Zoeken

RSS